اجراي تك‌نوازي با ست‌نار( انار خشك‌شده) در همايش جيرفت

  يك تك‌نواز جيرفتي، با انار خشك‌شد، در همايش بين‌المللي «تمدن جيرفت» مي‌نوازد.

 به گزارش روابط عمومي همايش بين‌المللي تمدن جيرفت، ست‌نار، يكي از سازهاي بومي جيرفت است كه از يك انار توخالي خشك‌شده تشكيل شده. اين ساز داراي يك سوراخ براي دميدن و چهار سوراخ براي نواختن است كه به گفته سيد فواد توحيدي، مسئول گروه پژوهشي موسيقي نواحي كرمان، جزو سازهاي بادي بدون زبانه محسوب مي‌شود و تابه‌حال نمونه مشابه آن در دنيا يافت نشده است.

توحيدي همچنين در مورد قدمت ست‌نار توضيح داد:«در تعدادي از شعرهاي قديمي اين منطقه، از اين ساز نام برده‌اند، كه نشانه قدمت و كاربرد آن است. در اصل اسم اصلي ساز، «سوت نار» بوده و در ناحيه‌اي از جيرفت به نام جبال‌بارز نيز به اسم «كفكو» معروف است.

او با بيان اينكه مجيد اميري اجراي ست‌نار را در مراسم گشايش همايش برعهده دارد، به دلايل رواج موسيقي در جنوب كرمان اشاره كرد:

«اين مناطق بيشترعشايري است و به همين خاطردر شهرستا نهاي جيرفت، منوجان،رودبار، كهنوج و عنبرآباد، موسيقي رواج زيادي دارد. دراستان كرمان بيش از ۳۵ نوع ساز محلي وجود دارد. به طور كلي مي توان گفت جنوب و جنوب شرقي استان، جزو كانون‌هاي مهم موسيقي استان هستند.

توحيدي در ادامه چنگ قوطي، تنپك، دهل ، جره (يك نوع دهل كوچك)، ني محلي، بلبون (سازي شبيه ني همراه با زبانه) ، سورناي نرلاس ( يك نوع سورنا با قابليت جداسازي شيپور از بدنه) ، يروتي ، ني مشكي(ني انبان) وچنگ(قيچك محلي)را از ديگر سازهاي بومي جنوب استان كرمان بيان كرد و نسبت به نابودي اين هنرها، هشدار داد:«سازهاي موسيقي‌ محلي، مانند ست‌نار در معرض خطر هستند و فكر مي‌كنم اگر به همين روال پيش برويم، تا چند دهه ديگر، اثري از موسيقي محلي دربعضي از مناطق باقي نمانده باشد.

 نوازندگان موسيقي محلي حمايت مالي نمي‌شوند و براي همين، فرزندانشان هم تمايلي به ادامه چنين كاري ندارند. من تابه‌حال هشت نفر از نوازندگان اين ساز را پيدا كرده‌ام، كه به احتمال زياد، تعداد آن‌ها در روستاها بيشتر است.» او كه مسئول گروه موسيقي مراسم گشايش همايش جيرفت نيز هست، از اجراي موسيقي محلي ديگري با نام «دست‌چاپ» و «چوبازي» توسط يك گروه جيرفتي خبر داد.

يادآور مي‌شود همياش بين‌المللي تمدن جيرفت به همت فرهنگستان هنر از ۱۶ تا ۲۰ ارديبهشت در تهران و كرمان (جيرفت) برگزار مي‌شود. منبع : ميراث خبر

سيد فؤاد توحيدي مسئول گروه پژوهشي موسيقي نواحي كرمان در گفت‌وگو با خبرنگار موسيقي فارس در اين خصوص گفت: در اين همايش در كنار اجراي گروه‌هاي موسيقي نواحي كرمان براي اولين بار انار نوازي را خواهيم داشت به اين ترتيب كه «مجيد اميري» نوازنده انار يا كف‌كو به تكنوازي انار خواهد پرداخت.
وي درباره اين ساز افزود: اين ساز كه «كُف‌كو» و يا «سوتنار» نام دارد انار توخالي و خشك‌ شده‌اي است كه ۵ سوراخ دارد كه ۴ سوراخ آن براي انگشت گذاري و ۱ سوراخ از آن براي دميدن است.اين ساز كه در دنيا نظير آن ديده نشده مخصوص تكنوازي است و بيشتر در منطقه عشايرنشين جيرفت به چشم مي‌خورد.
اين پژوهشگر موسيقي ادامه داد: «سوتنار» جزو سازهاي بادي بدون زبانه است كه در قسمت‌هاي كوهپايه‌اي و كوهستاني شهرستان جيرفت كرمان نواخته مي‌‌شود و براي اولين بار در اين همايش يكي از نوازندگان اين ساز آن را در معرض ديد عموم قرار مي‌دهد.
توحيدي در ادامه با اشاره به ديگر برنامه‌هاي موسيقي اين همايش اظهار داشت: در كنار تكنوازي «مجيد اميري» گروه موسيقي منوجان نيز اجرايي را خواهند داشت همچنين گروه قمادين جيرفت به اجراي سازهايي چون سرناي نره‌لاس،دهل،جُره و رقص‌هايي از جمله دست چاپ ،چوچاپ،چوبازي و رقص دهل مي‌پردازند.
همايش بين‌المللي جيرفت از ۱۶ تا ۲۰ ارديبهشت در تالار آسمان فرهنگستان هنر برگزار مي‌شود.

همزمان با تحویل سال ‪ ۱۳۸۷‬ساز سنتی “نقاره” در صحن امامزاده زید (ع) شهداد از توابع کرمان نواخته شد و مردم این بخش سال نو را اینچنین آغاز کردند.
به گزارش ایرنا هر چند هر روز “نقاره” در شهداد نواخته می شود اما به گفته بخشدار شهداد این نخستین بار بود که همزمان با لحظه تحویل سال این مراسم اجرا شد.
“محمد مومنی” پنجشنبه به خبرنگار ایرنا گفت: نواختن نقاره همزمان با تحویل سال به پیشنهاد “عباس تقی زاده”، خبرنگار ایرنا و تصویب مسوولان محلی صورت گرفت.
وی استقبال مردم را از این مراسم بسیار عالی توصیف کرد و گفت: عده زیادی خواستار تداوم این برنامه در سال های آینده شدند.
به گزارش خبرنگار ایرنا مراسم نوبت نوازی نقاره در شهداد هر روز دو بار انجام می شود.
مردم این دیار صبح ها پیش از طلوع خورشید و عصرها هنگام غروب خورشید صدای نقاره ای را می شنوند که به دست “علی کریم شجاعی” (هشتاد ساله) نواخته می شود.
وی این مراسم را داخل ساختمانی بجا مانده از قرن ششم هجری در محوطه امام زاده شهداد انجام می دهد که به “صفه صفا” معروف است.
این پیرمرد که خانه اش در ‪ ۵۰‬متری امامزاده قرار دارد در خصوص “نقاره- نوازی” در شهداد به ایرنا گفت: “این سنت در شهداد بسیار قدیمی است و نسل به نسل در خانواده ما ادامه دارد”.
به گفته او نواختن “نقاره” در سحرهای ماه مبارک رمضان و عزاداری ماه محرم نیز انجام می شود که در هر کدام نحوه نواختن نقاره و آهنگ آن متفاوت است.
فواد توحيدي ، پژوهشگر موسیقی نواحي و مسوول دبیرخانه موسیقی نواحی کشور نیز در این خصوص گفت: نوبت نوازی نقاره پس از بارگاه ملکوتی امام رضا (ع) در شهداد کم نظیر است و در جای دیگری از کشور به این شیوه انجام نمی شود.
وي جنس بدنه “نقاره های شهداد” را از فلز مس اعلام کرد و گفت: دهانه بدنه کروی شکل نقاره ها با پوست گاو پوشیده شده است.
به گفته “فواد توحیدی” تاریخ حک شده بر روی یکی از نقاره های شهداد به ‪ ۳۰۰‬سال قبل بر می گردد.
وی همچنین گفت: مراسم نوبت نوازی نقاره در شهداد در اولین جشنواره موسیقی نواحی استان کرمان در تابستان ‪ ۸۶‬در کرمان معرفی و از خانواده “علی کریم شجاعی” به خاطر زنده نگهداشتن این سنت دیرینه تقدیر به عمل آمد.
به گزارش ایرنا اهالی شهداد بر یک اساس سنت دیرینه روز عید نوروز قبرهای درگذشتگان سال شمسی قبل را فرش کرده و با قرائت فاتحه و پذیرایی با خرما و شیرینی های مخصوص یاد آنها را گرامی می دارند.
اهالی نیز در روز عید برای عید دیدنی در ابتدا به خانه بازماندگان می روند.
امامزاده زید شهداد از نوادگان امام جعفر صادق (ع) است که در شهر شهداد آرمیده است.
بخش شهداد در ‪ ۹۳‬کیلومتری شمال شرق کرمان در همسایگی کویر واقع است.

منبع:خبرگزاري ايرنا

سه تارم صداي تو را مي دهد

به هر زخمه دردي جدا مي دهد

دلم را ربودي و پنهان شدي

جواب تو را هم خدا مي دهد

فواد توحيدي

سيدفؤاد توحيدي پژوهشگر موسيقي در گفت‌وگو با خبرنگار موسيقي فارس گفت:اين دايرةالمعارف در ۶۰۰ صفحه دربرگيرنده تمامي اطلاعات مربوط به موسيقي و سازهاي مختلف كرمان است كه در جشنواره توليدات صدا و سيما منتشر مي‌شود.
وي افزود: اين دايرةالمعارف يك كار پژوهشي بسيار غني است كه با كيفيت خوب در دسترس مخاطبان قرار مي‌گيرد.
كارشناس موزه ساز كرمان با اشاره به تهيه فيلم مولتي مدياي موزه ادامه داد:اين فيلم در خصوص سازشناسي موزه ساز كرمان است و به نحوي طراحي شده كه مي‌تواند با كليك كردن بر روي ساز مورد نظر و يا اسم آن به تاريخچه،طرز نوازندگي و تعداد نوازندگان آن دسترسي پيدا مي‌كند.
وي بيان داشت: اين فيلم به زودي در بازار موسيقي منتشر خواهد شد.
به گزارش فارس،موزه ساز كرمان كامل‌ترين و بزرگترين موزه سازشناسي در ايران است و در حال حاضر اين سازخانه بيش از چهارصد ساز را در خود جاي داده است. سازهاي اين موزه به سه دسته سازهاي ملي ايران،سازهاي نواحي ايران و سازهاي ملي و نواحي تعدادي از كشورها تقسيم مي‌شوند كه در مجموعه سازهاي ملي،سازهايي چون تار،سه‌تار،بربت و…كه قدمت بعضي از آنها به سيصد سال قبل مي‌رسد به چشم مي‌خورد.

منبع:خبرگزاري فارس

خاطرات سبز من در قاب مرد

ناخداي قصه ام در آب مرد

من به اميد كسي هستم هنوز

غافل از اين كه سحر در خواب مرد

فواد تو حيدي